English version / Wersja polska

[Wydarzenia][Przegląd prasy][Punkt widzenia][Książki][Ludzie][Studia i dokumenty][Sylwa]
  Studia i dokumenty > Kościół chald...
 



Wezwanie do współodpowiedzial- ności za Ziemię Świętą ogłoszone przez polskich chrześcijan, muzułmanów i Żydów 12 kwietnia 2002.

więcej
Deutsch
Français



Centrum Kultury Żydowskiej
Centrum Kultury Żydowskiej w Krakowie - program na maj.

więcej




  STUDIA I DOKUMENTY

Kościół chaldejski
Jarosław Sołtys

21.03.2003/JS

Kościół chaldejski to jeden z tzw. Kościołów wschodnich. Nazwa ta stosowana jest od XV w. na określenie Kościołów katolickiego i nestoriańskiego (nestorianizm to heterodoksyjna doktryna przyjmująca istnienie w Chrystusie 2 osób - boskiej i ludzkiej). Cechą odróżniającą je od innych Kościołów chrześcijańskich jest własna liturgia, ustalona w VII w. i udoskonalona na przełomie XII i XIII w.

Symbol chaldejskiego kościoła katolickiego
Symbol chaldejskiego kościoła katolickiego

Członkowie Kościoła chaldejskiego zamieszkiwali tereny dawnej Chaldei (Babilonii), gdzie chrześcijaństwo wprowadzić miał św. Tomasz Apostoł. Dziś jego członkowie zamieszkują głównie Irak, spotyka się ich też w Iranie, Turcji, Syrii, Libanie, Indiach oraz w USA.

W III i IV w. istniała na terenie Babilonii organizacja kościelna, podległa patriarsze antiocheńskiemu, z własnymi szkołami teologicznymi i piśmiennictwem. W 410 r. powołano hierarchię, której przewodził katolikos. Początkowo tamtejsi chrześcijanie byli prześladowani przez władców Persji, a potem wskutek oddziaływania przybyłych ze wschodnich części cesarstwa rzymskiego nestorian przyjęli w 486 r. nestorianizm, co spowodowało zerwanie związków z innymi Kościołami chrześcijańskimi.

Po podboju Chaldei przez Arabów w VIII w. część tamtejszych chrześcijan przeszła na islam. Pozostali przy chrześcijaństwie Chaldejczycy rozwijali działalność misyjną, z którą dotarli nawet do Chin. Z czasem utworzyli dużą organizację kościelną, która upadła w XIV w. w wyniku najazdów Mongołów.

Od połowy XVI w. franciszkanie i dominikanie podejmowali próby zjednoczenia nestoriańskiego Kościoła chaldejskiego z Rzymem. Dochodziło do sporadycznych nawróceń na katolicyzm. W 1553 r. zawarto pod przywództwem archimandryty Jana Sulaki unię części nestorian z Rzymem. Sam Sulaka otrzymał od papieża tytuł patriarchy z siedzibą w Diyarbakir (Turcja). Za jego następców unia osłabła i została zerwana w pierwszej połowie XVII w. Unia odrodziła się w 1672 za patriarchy Józefa I za sprawą misji kapucyńskich. Kolejną unię z Rzymem zawarł nestoriański do tej pory katolikos Eliasz XII w 1771 r. z Rabban Hormizd, który też został patriarchą. Odtąd chaldejscy unici mieli 2 patriarchów. W 1827 r. został zniesiony patriarchat w Diyarbakir, a drugi patriarcha Jan Hormizd II został w 1830 r. zatwierdzony przez papieża Piusa VIII w 1830 r. jako patriarcha Babilonu. Dziś jurysdykcji tego patriarchatu podlegają też katolicy obrządku chaldejskiego w Turcji, Syrii, Iranie i Egipcie.

Rouphael I Bidawid
Do kolejnej unii znacznej części nestorian doszło za czasów zmarłego w 1947 r. patriarchy Józefa Emanuela II Tomasza. Prześladowania katolików i nestorian chaldejskich ze strony Turcji spowodowały, że patriarcha nestorian osiadł w 1940 r. w USA, natomiast katolicki patriarcha Józef II (1948-57) przeniósł swą stolicę w 1948 r. do Bagdadu. W 1954 r. ustanowiono dla chaldejskich katolików archidiecezję w Basrze.

Kościół chaldejski liczy obecnie, jak podają źródła patriarchatu, ok. 420 tys. wiernych (2/3 to katolicy, 1/3 - nestorianie). Patriarchą Babilonii jest obecnie Jego Świątobliwość Rouphael I Bidawid, wybrany przez Święty Synod w 1989 r.

Na podstawie:
Chaldejski Kościół, w: Encyklopedia PWN, wersja elektroniczna, edycja 2003.
Mirosław Szegda, Chaldejski Kościół, w: Encyklopedia katolicka, t. III, Lublin 1995, kol. 56-57.
Bolesław Kumor, Chaldejska liturgia, tamże, kol. 55-56.
Strony internetowe katolickich Kościołów wschodnich i Stolicy Apostolskiej.



 
do druku poleć stronę

Fundacja Kultury Chrześcijańskiej ZNAK

Polska Rada Chrześcijan i Żydów

Serwis internetowy EURODIALOG


Zamów nasz newsletter










Indeks nazwisk / Indeks tematów
Wydarzenia / Przegląd prasy / Punkt widzenia / Książki / Ludzie / Studia i dokumenty / Sylwa
O nas / E-Mail
 
Copyright © FKCh "ZNAK" - 1999-2003